فرزند شما هم وقتی از شما جدا شود مضطرب می شود؟ (اختلال اضطراب جدایی درکودکان)

وقتی فرزند شما لحظه ای را نمی تواند بدون شما سپری کند گمان می رود دچار اضطراب جدایی باشد. در نوزادان و کودکان کوچک معمولا بین سنین شش تا هفت ماهگی تا سه سالگی شایع است، اگر چه ممکن است که در کودکان بزرگتر و نوجوانان و بزرگسالان به طور پاتولوژیک ظاهر شود و این […]

آخرین بروز رسانی: 14 آذر 1401

وقتی فرزند شما لحظه ای را نمی تواند بدون شما سپری کند گمان می رود دچار اضطراب جدایی باشد. در نوزادان و کودکان کوچک معمولا بین سنین شش تا هفت ماهگی تا سه سالگی شایع است، اگر چه ممکن است که در کودکان بزرگتر و نوجوانان و بزرگسالان به طور پاتولوژیک ظاهر شود و این را بدانیم که نشان دهنده پیشرفت های سالم در بلوغ شناختی کودک است و نباید به عنوان یک مشکل رفتاری در حال رشد در نظر گرفته شود .درواقع کودک در رابطه با جدایی از خانه و همچنین افرادی که به آنها وابستگی قوی دارد مانند والدین و یا خواهر و برادر اضطراب مفرط و غیر نرمالی را تجربه می کند .

طبق گفته انجمن روانپزشکی آمریکا اختلال اضطراب جدایی نمایش بیش از حد ترس و پریشانی هنگام مواجهه با موقعیت های جدایی از خانه و شخصیت مهمی در زندگی دلبستگی خاص بیان می شود و اضطرابی که غیر معمول از سطح رشد و سن مورد انتظار دیده میشود اضطراب جدایی است و متاسفانه امکان این را دارد که اثرات منفی قابل توجهی در زمینه های عملکرد اجتماعی و عاطفی و زندگی خانوادگی و سلامت جسمی افراد اختلال ایجاد کند .

منشاء اختلال اضطراب جدایی از نظریه دلبستگی ناشی میشود که ریشه در نظریه های دلبستگی زیگموند فروید و جان بالبی دارد؛  در نظریه دلبستگی فروید ، که شباهت هایی با نظریه یادگیری دارد ، می گوید که نوزادان تکانه های غریزی دارند و وقتی که این تکانه ها مورد توجه قرار نگیرد به نوزاد آسیب وارد میشود و نوزاد می آموزد که که وقتی مادرش حتی برای مدت کوتاهی غیبت می کند به دنبال آن جدایی و فقدان آزار دهنده ای به وجود خواهد آمد پس غیبت مادر به یک محرکی شرطی تبدیل می شود که باعث ایجاد اضطراب در نوزاد می شود و در کل این طور برایش به جلو میرود که نیاز هایش قرار است نادیده گرفته شود و نتیجه تمامی این اتفاقا این می شود که کودک از تمام موقعیت هایی که شامل دوری از خود می شود ، می ترسد .

تئوری دلبستگی جان بالبی همچنین به فرآیند تفکر پیرامون اختلال اضطراب جدایی کمک کرد ؛ نظریه او چهارچوبی است که در آن روابطی را که انسان ها با هم ایجاد می کند ، زمینه سازی می کند ، بالبی  میگوید که نوزادان به طور غریزی انگیزه زیادی به داشتن مراقب آشنا دارند مخصوصا زمانی که ناراحت و نگران هستند و انتظار دارند که در این مواقع حمایت عاطفی شوند ؛ و همچنین بیان می کند که همه نوزادان به مراقب یا به اصطلاح همان دایه خود وابسته می شوند ولی باز هم باید توجه داشت که تفاوت های فردی در نحوه وجود این دلبستگی ها تاثیر دارد .

طبق نظریه بالبی 4 اصل دلبستگی وجود دارد که شامل :

دلبستگی ایمن

دلبستگی اضطرابی _ اضطرابی

دلبستگی نامنظم

دلبستگی مضطرب _ دوسو گرا

دلبستگی مضطرب دوسو گرا در اینجا بسیار مرتبط است چون دقیقا مانند زمانی است که نوزاد در هنگام غیبت مراقبش احساس ناراحتی و اضطراب شدید می کند و حتی در هنگام بازگشت مراقب هم حتی احساس اطمینان را نمی یابد که بسیار شبیه به اختلال اضطراب جدایی است .

کودکان مبتلا به اختلالات اضطرابی در مدرسه با موانع بیشتری نسبت به کودکان بدون اختلال اضطراب روبه رو می شوند و تعدیل و ارتباط دادن  عملکرد مدرسه برای کودکان مضطرب بسیار دشوار است و حتی پیش می آید که کودک در برخی از اشکال شدید این اختلال در کلاس هم مشکل ایجاد کند و ممکن است به طور کلی حتی از رفتن و حضور در مدرسه دوری و اجتناب را برگزیند و تخمین زده شده که حدود 75% از این کودکان این نوع رفتار را از خود نشان می دهند.

هنگامی که کودک وارد محیط تحصیلی می شود ، چند نشانه احتمالی برای این اختلال وجود دارد :

کودک مبتلا به اختلال پس از ورود به مدرسه به شدت اعتراض می کند .

برای خداحافظی با والدین خود مشکل دارند و رفتارهایی مانند چسبیدن و جدا نشدن از والدین خود را دارند .

فریاد می زنند و گریه می کنند طوری که انگار دردی را تحمل می کنند .

بعد از رفتن پدر و مادر خود به مدت تقریبا طولانی گریه می کنند و از ارتباط و تعامل با همکلاسی و معلم خود دوری و توجه آنها را رد می کنند .

و این اختلال یک مشکل تقریبا جدی است ، زیرا با عقب افتادن بیشتر کودکان در درس بازگشت به مدرسه برای خودشان فرایند بسیار سخت تری می شود .

عواملی که در ایجاد این اختلال نقش دارند عبارتند از : ترکیب و تعامل عوامل بیولوژیکی ، شناختی ، محیطی ، خلق و خوی کودک و رفتار و اگر هر کدام از والدین در آنها اختلال روانی تشخیص داده شود ، احتمال ابتلای کودکان به این اختلال بیشتر است .

در موسسه ی فرشته ی شادی با همراهی متخصصین کودک و خانواده می توانید در جلسات درمانی تعیین شده راهکار موثر برای درمان را پیداکرده و با آرامش به مسیر خود ادامه دهید.